Bij het controleren van een persbericht of het voorbereiden van een artikel ligt de website van een bedrijf vaak voor de hand als eerste bron. Dat is logisch. Voor productnamen, contactgegevens, voorwaarden en eigen mededelingen is de officiële website meestal een prima plek om te beginnen.
Toch is een officiële website niet automatisch een onafhankelijke bron. Een bedrijf bepaalt zelf wat er wordt gepubliceerd en hoe informatie wordt gepresenteerd. Wie een claim, cijfer of formele status wil controleren, heeft daarom soms een andere bron nodig.
Begin met de vraag
De juiste bron hangt vooral af van wat je precies wilt weten. Wil je controleren welke dienst een organisatie aanbiedt of wat er in de voorwaarden staat? Dan kun je daarvoor meestal gewoon naar de website van het bedrijf.
Anders wordt het wanneer een organisatie zichzelf bijvoorbeeld marktleider, de snelste aanbieder of de betrouwbaarste partij noemt. De eigen website is dan niet genoeg om zo’n uitspraak als feit over te nemen. Kijk in dat geval waarop de claim is gebaseerd en of er een onafhankelijke bron is die dezelfde conclusie ondersteunt.
Een persbericht is een eigen bron
Hetzelfde geldt voor een persbericht. Kondigt een bedrijf daarin een nieuw product, vestiging of samenwerking aan, dan is het persbericht een goede bron voor het feit dat die aankondiging is gedaan.
Een voorspelling dat een nieuw product de markt ingrijpend gaat veranderen, ligt anders. Dat is in eerste instantie de verwachting van het bedrijf zelf. Zo’n uitspraak kan prima in een artikel worden gebruikt, zolang duidelijk blijft van wie de verwachting afkomstig is.
Controleer cijfers apart
Cijfers lijken al snel overtuigend, maar ook daarbij is de herkomst belangrijk. Een organisatie kan eigen verkoopcijfers, gebruiksdata of resultaten uit een klantonderzoek publiceren. Die informatie hoeft niet onbetrouwbaar te zijn, maar vertelt wel vooral iets vanuit het perspectief van die organisatie.
Vraag daarom bij belangrijke cijfers bijvoorbeeld wie de gegevens heeft verzameld, over welke periode het gaat en hoe het onderzoek is uitgevoerd. Een intern onderzoek onder klanten heeft nu eenmaal een andere waarde dan openbare statistieken van een onafhankelijke instantie.
Check formele gegevens in een register
Voor juridische of formele informatie is de bedrijfswebsite vaak niet de beste eindbron. Wie bijvoorbeeld wil weten welk aanbod de officiële website van 711 presenteert, kan daar prima terecht. Voor de vraag of de achterliggende aanbieder over de juiste vergunning beschikt, is het register van de bevoegde toezichthouder een betere bron.
Dat principe geldt ook in andere sectoren. Voor een bedrijfsregistratie kijk je in het Handelsregister, voor een vergunning bij de instantie die deze afgeeft en voor een officieel besluit bij de toezichthouder die het heeft genomen.
Niet ieder zoekresultaat weegt even zwaar
Een zoekmachine zet allerlei soorten bronnen door elkaar. Een advertentie, bedrijfswebsite, nieuwsartikel, vergelijkingssite en overheidsbron kunnen allemaal op dezelfde pagina verschijnen. De positie in de zoekresultaten zegt alleen niet automatisch welke bron het beste antwoord geeft op jouw vraag.
Wil je de algemene voorwaarden controleren, dan is de organisatie zelf een logische bron. Voor een vergunning ga je naar de toezichthouder. En voor ervaringen van klanten heb je juist weer andere bronnen nodig. Door eerst te bepalen wat je wilt controleren, wordt de keuze een stuk eenvoudiger.
Let ook op de datum
Zelfs betrouwbare informatie kan verouderen. Een bedrijf kan verhuizen, een bestuurder kan vertrekken en voorwaarden of tarieven kunnen worden aangepast. Ook vergunningen en registraties kunnen veranderen.
Kijk bij informatie die aan verandering onderhevig is daarom niet alleen naar de afzender, maar ook naar de datum. Een officieel document van enkele jaren geleden kan inmiddels minder bruikbaar zijn dan een recent register.
Een officiële website is dus zeker waardevol, zolang je weet waarvoor je hem gebruikt. Voor eigen productinformatie, voorwaarden en mededelingen is het vaak de eerste plek om te kijken. Voor onafhankelijke claims, vergunningen en formele gegevens heb je meestal een andere bron nodig. Wie eerst bepaalt wat hij precies wil controleren, komt doorgaans vanzelf bij de juiste bron uit.
